Blisko sześćset pamiątek patriotycznych, przedmiotów codziennego użytku i symbolicznych artefaktów składa się na wystawę „Wielka historia, mali świadkowie”, którą można oglądać w Muzeum im. Jacka Malczewskiego w Radomiu do 30 czerwca. Ekspozycja obejmuje obiekty upamiętniające najważniejsze wydarzenia z historii Polski i Polaków - od końca XVIII do końca XX wieku.
Wernisaż wystawy zgromadził licznych gości, dla których była to okazja do refleksji nad rolą drobnych przedmiotów w budowaniu pamięci historycznej i tożsamości narodowej. Jak podkreślają kuratorzy, Krzysztof Skarżycki i Paweł Korba z Działu Historii, nawet najmniejsze elementy galanterii patriotycznej miały niegdyś ogromne znaczenie – tak symboliczne, jak i polityczne.
Ekspozycja prowadzi przez epokę legionów Dąbrowskiego oraz przypomina postać księcia Józefa Poniatowskiego. Kolejna część wystawy poświęcona jest dwóm wielkim XIX-wiecznym zrywom narodowym – powstaniu listopadowemu i styczniowemu. Szczególnie rozbudowaną część stanowi sekcja dotycząca biżuterii patriotycznej, związanej zarówno z okresem poprzedzającym powstania, jak i z czasem ich trwania oraz okresem po ich upadku.
Inspiracją do przygotowania ekspozycji jest 280. rocznica urodzin Tadeusza Kościuszki – jednego z najważniejszych bohaterów narodowych. Jak podkreśla kurator wystawy Krzysztof Skarżycki, podobizna Kościuszki należała do najczęściej powielanych – zarówno za jego życia, jak i po śmierci – stając się symbolem bezinteresowności i oddania idei ojczyzny.
Kolejne części wystawy prowadzą przez okres odzyskiwania niepodległości, przez czas II wojny światowej, aż po „Solidarność” i okres stanu wojennego. Podobnie jak w 1861 roku, również w czasie „karnawału Solidarności” i po wprowadzeniu stanu wojennego nastąpiła swoista erupcja symboli patriotycznych – wpinek, oporników, emblematów, znaczków pocztowych kolportowanych przez podziemie oraz innych przedmiotów, które wspierały funkcjonowanie struktur konspiracyjnych.
Manifestowanie patriotyzmu nie zawsze łączyło się z wyrafinowaną estetyką. Wiele z prezentowanych przedmiotów, tworzonych z potrzeby serca, może nie zachwycać formą, jednak ich znaczenie symboliczne było – i pozostaje – ogromne.
Około połowa eksponatów pochodzi ze zbiorów radomskiego muzeum, pozostałe zostały wypożyczone z siedmiu muzeów: z Muzeum Narodowego w Warszawie, Muzeum Narodowego w Krakowie, Muzeum Narodowego w Kielcach, a także z Muzeum Okręgowego w Koninie, Muzeum Historycznego w Krakowie, Muzeum Niepodległości oraz Muzeum Warszawy.
„Przeszłość - Przyszłości” - dewiza umieszczona niegdyś nad wejściem do Świątyni Sybilli – doskonale oddaje sens tej wystawy, która pokazuje, że wielką historię tworzą także mali, często anonimowi świadkowie.
Kuratorami wystawy są pan Krzysztof Skarżycki oraz pan Paweł Korba. Wystawa będzie czynna od 6 marca do 30 czerwca. Serdecznie zapraszamy do Muzeum im. Jacka Malczewskiego w Radomiu.
Narty – biały ślad – klister i parafina – to i owo o narciarstwie w Zakopanem w czasach Rafała Malczewskiego
Oprowadzanie i warsztaty do wystawy zdjęć Jacka Turczyka Współczesna Warszawa na „starej” fotografii
Konferencja przed wernisażem wystawy „Zakłady Metalowe w Radomiu – ze zbiorów Works 11”
Po raz pierwszy w Radomiu!
